Shar Pasajé dan lalwizyan: in Rèv ou in Réalité ?
ékri par Anthony Mouton
En avril, nouvo sèrvis Amtrak nommé Mardi Gras ent Nouvèl-Òléan é Mobil trapé in niméro de 100,000 voyajè. Apé komensé ina jist wit mwa en aout 2025, niméro-çila ja pas 71,000-la ki té zatendi pou aout 2026. Ça fé li in komensmen vèk pli siksè-la dan listwa a Amtrak. Vèk gran siksè-çila, dê défensè trin é dê shèf lokal apé diskuté kèk ékspansyon pou trin dan léta mé shmin-yé pou avansé çé enkò pa klær.
Ishka zanné swasant, shar pasajé dan Lalwizyan é Kòt Gòlf-la té toujou komin, mé dépi nasyonalizasyon dê linn shar pasajé vèk kréyasyon Amtrak en 1971 (dê propriétè trin t’apé viv dê traka finansyé), voyajé par trin çé souven in néksépsyon en labarkasyon réjyonal dan léta. Avan Mardi Gras, voyajè-yé ki shersh dòt altènativ ki té pa larout té kolé sèrvi kèk lòrè trin lonn distans bazé a Nouvèl-Òléan kòm Sunset Limited a Los Angeles, City of New Orleans o Shikago, é Crescent a New York. Linn-çilayé pa gin lòrè pou kouri a sô travay, voyajé dan réjyon-la é sèrv pa dê gran parti a léta.
Èfòr-yé pou méné bæk in sèrvis réjyonal té pli konsèrné a Nouvèl Òrléan a Mobil vèk sèrvis-la Gulf Coast Limited en 1984-85 é enkòr en 1996 ishka lòragan Katrina té éfasé li en 2005. Long pòz-la pou 20 zanné té terminé pasyèlman par lalwa infrastrikti en 2021 ki donné larjen nésésè pou Amtrak mé ki té vrémen réalizé projé-la té dê négosyasyon dir é lokal. Dê Shèf piblik dan ajans-yé kòm Southern Rail Commission enkourajé linn-çila kòm plin òbstak ékan apé travayé ent plizyé gouvèrnmen lokal é léta osi byin ke lintéré privé a dê shar frèt. Mank a finansman konsistan fédéral pou shar pasajé atravèr zanné jouté a gran traka dan négosyasyon-çilayé ki abouti a pli tem é pli larjen pou apliké projé-yé kòm ça.
Pou dê défensè shar pasajé pourtan, lamizè ki té fé linn Mardi Gras pétèt sé kapab donné plin léson nésésè tandi apé prouvé ke moun gin lintéré pou prenn in trin réjyonal dan léta. In nòt projé ki égzist çé in réinstalasyon d’in linn ki ka konèkt dé pli gran sent pòpilasyon dan Lalwizyan, Batonrouj é Nouvèl-Òléan, ki çé in konèksyon ki té pa ofri dépi bout-la en 1969 d’in sèrvis nommé Southern Belle de Kansas City Southern Railway. Minm si ènn étid fézabilité komplé pou linn-çila en 2023 té indiké ke in tèl trin sé édé vèk trafik sî I-10 é vèk dévlopmen ékonomik, li pa vrémen in priòrité pou gouvèrnmen léta. In nòt çé in shmin ent Dallas, Tèksas é Meridian, Méshasébé ki sé gin arèt-yé a Shreveport, Ruston, é Monroe. Pou ça, Amtrak té di ke li bezwin fini ènn étid de 18 mwa pou jonglé apré détay-yé.
Voyajé en trin réjyonal sé kapab ofri léta dê shmin rafòrsi sô ékonomi é dê manyè a voyajé pli éfikas en lafòs par diminiyé dépendans shar é trafik jénéralman. Pli enkò, siksè-la a Mardi Gras é étid-yé sî souchin piblik démont ke moun olé war in retou a shar pasajé dan léta. Ofisyèl Amtrak, y’apé di ki pròsèsi-la sé kapab prenn jist dé zanné ishká in komensmen mé san souchin é engajmen konsistan a pli dê ofisyèl piblik, ça va prenn finalman pli tem é larjen.
