Kòd Nwa fou endéyòr par lasemblé nasyonal dan lafrans

Mété a jou: le 28 mé 1:10pm

Malgré Lafrans té aboli lèsklavaj en 1848, Kòd Nwa-la té rèsté dan lalwa fransé ishka Max Mathiasin, in dépité ki sòr a Gwadloup, té prézenté in tèks jiridik koté Komisiyon dê lwa. Komisiyon dê lwa té voté pou lannilasyon a Kòd Nwa dan lalwa fransé par lanimozité. In lasmènn apré lavòt dan komisiyon-la Lasemblé nasyonal fransé té voté par lanimozité pou lannilasyon a Kòd Nwa.

Pou nou dan Lalwizyan, nou konné byin listwa avèk Kòd Nwa-la endan nô frontiyè apré sô ladopsyon en 1724 éyou zèsklav-yé té rékonné kom zafè dan plas moun. Kòd Nwa çé minm éyou nou trouv, dan 38iyèm Zartik, ke zèsklav té marké avèk in Flè di lis enho zépòl apré yé té kouri maron.

‍Tras a lèsklavaj toujou vizib dan léta kréyol avèk dê gran lamézon prinsipal ki rès kanpé tou di lonn flèv Méshasébé, dan Vyé Karé, Laplas Kongo, dê kaz zésklav bimé, é boukou plis. Dan léta minm, ina in réjyon pélé “Péyi Labitasyon” dan ki vou kapab dékouvri dê zabitasyon kom Mrytles, Whitney, Houmas, Destrehan, é Laura ki ofri dê vizit gidé. Pendan dèrnyé zanné-çiyé, moun partou dan Zétazini té komensé mandé si zabitasyon sé toujou rèsté kanpé. Yé sit komen kèk zabitasyon pèrmèt dê moun mariyé dan plas é komen kèk zabitasyon té vini in sòrt fantézi disney ki pèsh toushé listwa a lèsklavaj.

Lá, zabitasyon-çiyé té gin pou simenté yê stati kom sit impòrtan dan prézèrvasyon a mémwa lèsklavaj dan Lalwizyan minm. Labitasyon Laura, ki trouv dan parwas Sin-Jak a Lavashéri, té touswit défendé dê mariyaj dan plas é té shèrshé pou rakonté listwa a moun endan é endéyòr lamézon prinsipal é komen yé té intèraji. Kèkshòj yé krò kapab édé moun kompren myé dinamik a lèsklavaj. Labitasyon Whitney, ki trouv enba flèv Méshasébé dan parwas Sin-Janbatis, té pren in nòt shmin avèk sô lavizit ki rakont yink listwa a popilasyon zèsklav-la.

Kan-minm zabitasyon, y’ap shanjé komen yé rakont listwa-çila, prézèrvasyon a mémwa lèsklavaj çé toujou in traka pou léta. Si çé dan lékòl ou komen nou wa listwa Lalwizyan, ina toujou in batay pou garanti mémwa-çila çé pa éfasé.

Previous
Previous

Pap Léo XIV fé lapènn pou ròl a légliz dan lèsklavaj

Next
Next

Le 16 mé: Rézilta a Lélèksyon Lalwizyan